Irak'taki ekonomik gözlem kuruluşu "Eko Irak" tarafından yapılan değerlendirmeye göre, ülkede tarıma uygun arazilerin yarısından fazlası üretim dışında kaldı. Açıklamaya göre, yaklaşık 28 milyon dönüm tarıma elverişli araziye sahip olan Irak’ta, şu anda üretime dahil edilen alan sadece 13 milyon dönümle sınırlı.

Eko Irak, tarım arazilerinin iki gruba ayrıldığını belirtti: yağışa dayalı tarım yapılan alanlar (örneğin Müsenna ve Selahattin illeri) ile sulama sistemlerine dayalı tarım yapılan alanlar (örneğin Vasıt İli). Ancak bu potansiyelin etkin kullanılamadığı vurgulandı.

Rapor, Irak’ta tarımın düşüşe geçmesinde beş temel etken olduğunu belirtti: su kıtlığı, yetersiz yağış, kuraklık, iklim değişikliği ve zayıf devlet desteği. Devlet desteğinin eksikliği, uzun vadeli tarım planlamasının olmaması, çiftçilere tohum ve gübre desteğinin yetersizliği, ürünlerin pazarlanmasında yaşanan sorunlar ve kırsal bölgelerin geliştirilmemesiyle daha da derinleşti. Kırsaldaki bu olumsuzluklar, halkın şehir merkezlerine göçünü hızlandırdı.

Uzmanlardan Tahsin Musevi ise durumu "Sosyal, ekonomik ve çevresel açıdan ciddi sonuçlar doğurabilecek bir kriz" olarak nitelendirdi. Musevi, tarımsal kaynakların verimli kullanılmamasının gıda güvenliğini tehlikeye attığını ve Irak’ın temel gıda maddelerinde ithalata bağımlılığını artırdığını söyledi.

Musevi ayrıca, tarım sektörünün istihdam ve gelir çeşitliliği açısından taşıdığı öneme dikkat çekerek hükûmete acil önlemler alınması çağrısında bulundu. Bunlar arasında sulama altyapısının modernizasyonu, çiftçilere verilecek teşvikler, tarım arazilerinin yapılaşmadan korunması ve özel sektör ile teknolojinin tarıma entegrasyonu yer aldı.