Irak’ta Türkmen halkı, 16 Ocak Türkmen Şehitler Günü dolayısıyla geçmişten bugüne verdikleri şehitleri minnet, saygı ve rahmetle anıyor.
Her yıl 16 Ocak’ta düzenlenen anma etkinlikleri, 16 Ocak 1980’de radikal Baas rejimi tarafından idam edilen Doç. Dr. Necdet Koçak, Albay Abdullah Abdurrahman, Dr. Rıza Demirci ve Adil Şerif’in hatırasını yaşatmayı amaçlıyor. Bu tarih, Türkmen mücadelesinin ve uğradığı zulmün simge günü olarak kabul ediliyor.
Türkmen Şehitler Günü kapsamında ayrıca, 14 Temmuz 1959’da Kerkük’te yaşanan ve tarihe “Kerkük Katliamı” olarak geçen olaylar da yad ediliyor. Kerkük’te cumhuriyetin ilanının birinci yıl dönümü dolayısıyla düzenlenen törenler sırasında silahsız Türkmenlere yönelik gerçekleştirilen saldırılarda, emekli Albay Ata Hayrullah, kardeşi Tabip Yarbay İhsan Hayrullah ve çok sayıda Türkmen hayatını kaybetti.
Türkmenler, Baas rejimi döneminde de ağır baskılara maruz kaldı. 1979 yılının ekim ayında Türkmen Kurtuluş Ordusu Harekatı’na mensup bazı üyeler tutuklandı, 30 Haziran 1980’de Elsevra Mahkemesi tarafından sekiz kişi idam cezasına çarptırıldı. Söz konusu kişiler, 8-9 Temmuz 1980 tarihlerinde Ebu Gureyb Cezaevi’nde idam edilerek şehit edildi.
28 Mart 1991’de Kerkük’e bağlı Altunköprü nahiyesinde yaşanan ve “Altunköprü Katliamı” olarak bilinen olayda ise radikal Baas rejimine bağlı güçler tarafından 100’ün üzerinde Türkmen kurşuna dizilerek öldürüldü.
Irak’ın farklı bölgelerinde de Türkmenler çok sayıda saldırının hedefi oldu. Tisin, Tazehurmatu, Tuzhurmatu, Tavuk, Telafer, Amerli, Erbil ve Diyale’de yaşanan olaylarda çok sayıda Türkmen hayatını kaybetti.
Son yıllarda da Türkmenlere yönelik saldırılar devam etti. Irak Türkmen Cephesi Genel Başkan Yardımcısı Ali Haşim Muhtaroğlu ile Salahaddin Vali Yardımcısı Ahmet Koca, 25 Haziran 2013’te Tuzhurmatu’daki terör saldırısında şehit oldu. Kerkük İlçe Meclis Başkanı Münir Kafili ise 24 Haziran 2014’te silahlı saldırı sonucu hayatını kaybetti.
21 Ekim 2016’da Irak hava unsurlarının düzenlediği saldırılarda 17 Türkmen kadın hayatını kaybederken, yaklaşık 100 kişi yaralandı. Aynı tarihte Türkmeneli Televizyonu Haber Merkezi Müdürü Ahmet Haceroğlu, Kerkük’te görevi başındayken terör örgütü DEAŞ’ın keskin nişancı saldırısında şehit oldu.
Öte yandan, Irak Türkmen Cephesi Yürütme Kurulu Üyesi ve Musul İl Başkanı Yavuz Efendioğlu da 22 Kasım 2009’da evinin önünde uğradığı silahlı saldırıda hayatını kaybetti.
Türkmen Şehitler Günü dolayısıyla yapılan anmalarda, Türkmenlerin Irak’ın kuruluşundan bu yana kimlikleri ve hakları uğruna ağır bedeller ödediği bir kez daha vurgulanıyor.